Мэс заслын (surgery) өдөр ойртох тусам ихэнх хүн "мэс заслын өмнөх үнэлгээ (preoperative evaluation)" гэж нэрлэдэг цуврал шинжилгээ өгдөг. Үүнд цусны шинжилгээ, шээсний шинжилгээ, зүрхний цахилгаан бичлэг (ECG), цээжний рентген зэрэг ордог бөгөөд эдгээр нь бие унтуулга (anesthesia) болон мэс заслыг даах бэлэн эсэхийг урьдчилан шалгах зорилготой. Хариу гарахад зарим үзүүлэлтийн хажууд сум тавьж "хэвийн хэмжээнээс гарсан" гэж тэмдэглэсэн байх нь элбэг. Ганц үзүүлэлт бага зэрэг хэвийн хэмжээнээс хэтэрсэн нь мэс заслыг тэр даруй цуцлах гэсэн үг биш.

Шээсний шинжилгээнд уураг (protein) "бага зэрэг (trace)" илрэх, эсвэл цагаан эс (leukocyte) их гарах нь олон шалтгаантай байж болно. Шээс авах явцад ялгадас холилдох, ус дутагдах, халуурах, хүчтэй хөдөлгөөн хийсний дараа түр зуур өөрчлөгдөх, эсвэл давсаг ба шээсний замын үрэвсэлтэй холбоотой байх ч магадлалтай. Шээсэнд цагаан эс их байгаа нь бие тухайн хэсэгт ямар нэг зүйлтэй тэмцэж байгаагийн шинж байж болох тул эмнэлгийн баг шинж тэмдэг болон шээсний тарьцын шинжилгээ (urine culture)-ний хариуг хамтад нь харж халдвар байгаа эсэх, нэмэлт эмчилгээ хэрэгтэй эсэхийг шийддэг.

Ихэвчлэн "элэгний үзүүлэлт" гэж нэрлэдэг AST, ALT нь элэгний эсийн дотор байдаг фермент бөгөөд элэг цочролд орвол цусанд бага багаар нэвчиж утга нь ихэсдэг. Гэвч эдгээр утга нь зөвхөн элэгний өвчнөөс гадна хэрэглэж буй эм, саяхны согтууруулах ундаа, хэт их булчингийн ачаалал, элэгний тослог хатуурал (fatty liver), биеийн ерөнхий байдлын түр зуурын өөрчлөлт зэрэг олон шалтгаанаар ч ихэсч болно. Тиймээс нэг удаагийн утгаар шалтгааныг тодорхойлоход хэцүү бөгөөд эмч утга хэр их ихэссэн, элэгтэй холбоотой бусад үзүүлэлт, шинж тэмдэг байгаа эсэхийг хамтад нь харж нэмэлт шинжилгээ хэрэгтэй юу, эсвэл ажиглан хянаж болох уу гэдгийг шийддэг.

Мэс заслыг төлөвлөсний дагуу хийх үү, хойшлуулах эсвэл тохируулах уу гэдгийг нэг хариун хуудсаар бус, мэдээ алдуулагч эмч болон мэс засалч зэрэг эмнэлгийн баг нөхцөл байдлыг бүхэлд нь харж шийддэг. Халдвар сэжиглэвэл мэс заслын өмнө эмчилгээг дуусгахыг хүсэж болох ба элэгний үзүүлэлт ихээхэн өндөр бол шалтгааныг тогтоохоор нэмэлт шинжилгээ хийх нь бий. Харин хөнгөн зөрчил нь мэс заслын төлөвлөгөөнд төдийлөн нөлөөлдөггүй тохиолдол ч олон. Хэрэв давсагны үрэвсэл (cystitis) зэргийн улмаас антибиотик уусан ч үрэвслийн шинж хэвээр байгаа мэт бол өөрөө эмээ дахин эхлэхээс илүү, эмээ бичсэн эмчид одоогийн шээсний хариу болон үлдсэн шинж тэмдгээ хэлж, дараагийн эм, шинжилгээг хамтад нь шийдэх нь илүү аюулгүй.

Эмнэлэгт хариу үзэхдээ аль үзүүлэлт хэр их зөрсөн, мэс заслын хуваарьт нөлөөлөх эсэх, мэс заслын өмнө нэмж хийх шинжилгээ, эмчилгээ байгаа эсэх, одоо уугаад байгаа эсвэл зогсоох ёстой эм байгаа эсэхийг урьдчилан тэмдэглэж аваад асуувал тустай. Санаа зовнилоо ганцаараа тээхээс илүү эмнэлгийн багтайгаа хуваалцвал сэтгэл ч, бэлтгэл ч хөнгөн болдог.

Энэ нийтлэл нь зөвхөн ерөнхий мэдээлэл өгөх зорилготой бөгөөд хувь хүний оношилгоо, эмчилгээг орлохгүй. Шинжилгээний хариуны утга болон мэс засал хийх эсэх талаар заавал эмчтэйгээ зөвлөлдөнө үү.