Бүдүүн болон шулуун гэдэсний хорт хавдрын эмчилгээнд энгийн химийн эмчилгээнээс гадна чиглэсэн эм (targeted therapy) нэмж хэрэглэх тохиолдол бий. Тэдгээрийн нэг бүлэг болох EGFR дарангуйлагч (EGFR inhibitor) гэж нэрлэгддэг эм (цетуксимаб, панитумумаб төрлийн)-ийг хэрэглэхэд эмчилгээ эхэлснээс хойш нэгээс гурван долоо хоногийн дотор нүүр, толгойн арьс, цээж, нуруунд батгатай төстэй улаан тууралт (acneiform rash) гарч, цаг хугацаа өнгөрөх тусам арьс ихээр хуурайших (xerosis) нь түгээмэл тохиолддог.

Энэ нь арьс бохир байгаагийн шинж биш юм. Энэ эмийн нөлөөлдөг зам (EGFR) нь бидний арьс, үсний уутанцарт мөн байдаг тул тууралт, хуурайшилт нь эмийн үйлчлэлтэй холбоотой урвал юм. Иймд арьсыг хүчтэй хатааж, эвэрлэг давхаргыг арилгадаг энгийн батганы бүтээгдэхүүн нь эсрэгээрээ цочроож, хуурайшилтыг улам дордуулж болзошгүй.

Өдөр тутмын тусламжтай зөвлөмжүүд төстэй байдаг. Бүлээн усаар богино хугацаанд угааж, хүчтэй үнэртэй буюу спирт ихтэй бүтээгдэхүүнээс зайлсхийгээрэй. Угаасны дараа арьс бага зэрэг чийгтэй байх үед чийгшүүлэгч (moisturizer) тосыг элбэг түрхэх нь хуурайшилт, загатналыг багасгахад тусална. Нарны туяа тууралтыг тодруулж болзошгүй тул гадагш гарахдаа нарнаас хамгаалах тос (sunscreen), малгай, урт ханцуйтай хувцас өмсөж нарнаас хамгаалаарай. Загатнаж байна гэж маажих буюу тууралтыг шахах нь сорви үлдээх эсвэл хоёрдогч халдвар авахад хүргэж болзошгүй тул болгоомжлоорой.

Чухал нь, тууралт болон хуурайшилт хүндэрсэн үед эмийг өөрийн дураар зогсоохгүй, эхлээд эмчтэйгээ зөвлөлдөх хэрэгтэй. Эмч хүндийн зэргээс хамаарч түрхэх буюу уух антибиотик, чийгшүүлэгч тос зөвлөх, эсвэл эмийн тунг тохируулж болно. Тууралтын орчимд шар шингэн гарах, царцдас үүсэх, өвдөх, халуурах зэрэг шинж илэрвэл халдварын дохио байж болох тул даруй мэдэгдэх нь зүйтэй. Зарим өвчтөнд энэ арьсны урвалыг эм сайн үйлчилж байгаагийн нэг шинж гэж үздэг ч энэ нь хүн бүрт өөр өөр байдаг тул өөрөө дүгнэхээс илүү эмчтэйгээ хамтран ажиглах нь зүйтэй.

Энэхүү нийтлэл нь зөвхөн ерөнхий мэдээллийн зорилготой бөгөөд хувь хүний оношилгоо, эмчилгээг орлохгүй. Хэрэглэж буй эм, шинж тэмдэгтээ тохирсон арчилгааны талаар заавал эмчтэйгээ зөвлөлдөнө үү.