Хими эмчилгээ (chemotherapy) хийлгэж буй олон хүний хувьд дэг журам ижил байдаг: товлосон өдөр эмнэлэгт ирээд эхлээд цус авч шинжилгээ хийлгэдэг бөгөөд хариу гарсны дараа л тухайн өдөр эмчилгээ хийх үү, эсвэл бага зэрэг хүлээх үү гэдгийг эмч шийддэг. Өмнөх шөнө нь 'үзүүлэлт сайн гарч, төлөвлөсний дагуу явагдах болов уу' гэж бодон нойргүй өнжих нь олонтаа. Энэ сэтгэлийн түгшүүр бол маш жам ёсны зүйл бөгөөд энэ үйл явц хэрхэн өрнөдгийг урьдчилан мэдсэнээр сэтгэл арай хөнгөн болдог.

Эмчилгээний өмнө цус шинжлэх шалтгаан нь хими эмчилгээ хурдан хуваагддаг эсүүд, тэр дундаа цусны эсэд нөлөөлдөгт оршино. Эмч нар ихэвчлэн цагаан эс, ялангуяа халдвараас хамгаалдаг нейтрофил (neutrophil, ANC), цус алдалттай холбоотой ялтас эс (platelet), цус багадалтыг харуулдаг гемоглобин (hemoglobin), мөн эмийг аюулгүй задлах чадварыг харуулдаг элэг, бөөрний үзүүлэлтийг хардаг. Эдгээр утга тогтоосон хэмжээнээс доош буувал ижил тунгаар эм хийлгэхэд халдвар, цус алдалтын эрсдэл нэмэгдэж болзошгүй тул түр завсарлах нь илүү аюулгүй сонголт байж болно.

'Өнөөдөр түр хойшлуулъя' гэдэг үгийг сонсоход эмчилгээ бүтэлгүйтсэн мэт санагдаж болох ч тийм биш юм. Эмчилгээг хойшлуулах нь бие эмийг тэсвэрлэх хүчээ сэргээхэд туслах хамгаалалтын арга юм. Ихэвчлэн хэдэн өдрөөс долоо хоногийн дараа дахин цус шинжилж, сэргэлтийг баталгаажуулсны дараа эмчилгээг үргэлжлүүлдэг; зарим тохиолдолд эмийн тунг тохируулах буюу цагаан эсийг дэмжих тарилга нэмж хийдэг. Нэг хоёр удаа хуваарь хойшлох нь ховор зүйл биш бөгөөд эмчилгээний нийт явц, үр дүнг ихээхэн өөрчилдөггүй.

Эмчилгээ түр зогссон хугацаанд олон хүнтэй газраас зайлсхийж, гар угаах болон хоол хүнсний эрүүл ахуйд илүү анхаарах нь тустай. 38 хэм орчмын халуун, жихүүдэс хүрэх, зогсохгүй цус гарах буюу хөхрөлт, гэнэтийн толгой эргэх зэрэг шинж илэрвэл дараагийн үзлэгийг хүлээлгүй шууд эмчтэйгээ холбогдоорой. Хэрэв авч явдаг зөөврийн дусаагуур (infusion pump) зүүгээд гэртээ харьж байгаа бол хоолой, холболтын хэсэг бат бөх эсэх, эм алдагдаагүй эсэхийг үе үе шалгаарай. Бяцхан хүүхэд сонирхвол 'аав (ээж) өвчинтэй тэмцэхийн тулд эмээ удаан хугацаагаар авч байгаа' гэж энгийнээр тайлбарлавал хүүхэд бага түгшинэ.

Энэ нийтлэл нь ерөнхий мэдээлэл өгөх зорилготой бөгөөд таны эмчийн үзлэгийг орлохгүй. Үзүүлэлтийн хэмжээ, эмчилгээний хуваарь хүн бүрээр, эм тус бүрээр ялгаатай тул тодорхой шийдвэрийг заавал эмчлэгч эмчтэйгээ зөвлөлдөж гаргана уу.