Уушги хорт хавдар (lung cancer)-т тогтоосон цэгийн туяа эмчилгээ буюу ихэвчлэн SBRT гэж нэрлэдэг эмчилгээг санал болговол, мэс заслын оронд буюу мэс засал хийхэд хүндрэлтэй үед зөвхөн хавдрыг нарийн онилох арга гэж ойлгож болно. Ихэвчлэн хэдэн өдрийн турш гурваас тав орчим удаа, нэг удаад харьцангуй өндөр тунг богино, хүчтэйгээр тусгадаг. Эмчилгээ нь өөрөө өвдөлтгүй, хэвтэх хугацаа ч урт биш боловч нарийвчлал нь амин чухал тул бэлтгэл нэлээд чухал.

Хамгийн түрүүнд хийдэг зүйл бол загварчлал буюу CT авч эмчилгээний байрлалаа тогтоох үйл явц юм. Энэ үед тогтоосон байрлалаараа удаа бүр эмчилгээ хийлгэдэг тул гараа толгойн дээгүүр өргөх буюу тусгай тулгуур дээр хэвтэх байрлалыг урьдчилан дадлагажуулсан нь сайн. Биед жижиг цэг шиг тэмдэг үлдээх буюу тусгай бэхэлгээний хүрээ хийж болно. Энэ тэмдгийг эмчилгээ дуустал арилгахгүй байлгах нь зарчим тул шүршүүрт орохдоо хэт хүчтэй үрэхгүй байхыг анхаарна.

Уушги нь амьсгал авах бүрд хөдөлдөг эрхтэн тул амьсгалын менежмент бол SBRT-ийн гол цөм. Эмнэлгээс хамаарч амьсгалаа аваад хэсэг барих дадлага хийлгэх, эсвэл амьсгалд тааруулан туяаг асааж унтраадаг төхөөрөмж ашигладаг. Гэртээ ч гүн амьсгалж аваад хэдэн секунд тайван барих дадлагыг урьдчилан хийсэн бол эмчилгээний ширээн дээр нэлээд хялбар болно. Хэрэв ердийн үед ханиалга ихтэй бол урьдчилан эмчид хэлж ханиадны эмээ тохируулсан нь тустай.

Эмчилгээний өдөр металл чимэглэлгүй тав тухтай хувцас өмсөж, товч буюу цахилгаан бага дээл сонгосон нь хувцсаа солиход хялбар. Хоолоо ердийнхөөрөө идэж болох ч гэдэс хэт цатгалан бол байрлал эвгүй болж болзошгүй тул хөнгөн идсэн нь дээр. Эмчилгээний өрөөнд та ганцаараа хэвтэх ба туяа гарах хооронд машин бие тойрон эргэлдэх чимээ гарна. Аймаар харагдавч өвдөлт байхгүй тул тэмдэглэсэн байрлалаараа хөдөлгөөнгүй, амьсгалаа тэгшлэн хэвтэж байхад л болно.

Эмчилгээ дууссаны дараа хэдэн өдрөөс хэдэн долоо хоногийн турш ядаргаа орж болно. Хуурай ханиалга ихсэх буюу цээж бага зэрэг чангарах мэдрэмж төрж болох ч ихэнх нь цаг хугацаа өнгөрөхөд намддаг. Гэхдээ эмчилгээний дараа хэдэн долоо хоногоос хэдэн сарын хооронд туяаны уушгины үрэвсэл (radiation pneumonitis) гэж ханиалга, амьсгаадалт, бага зэргийн халуун үүсч болзошгүй тул амьсгал ердийнхөөс түргэсвэл зүгээр өнгөрөөлгүй эмнэлэгт мэдэгдэх нь чухал.

SBRT нь богино, хүчтэй учраас бэлтгэл сайн бол өдөр тутмын амьдралд хурдан эргэн ордог эмчилгээ. Байрлалаа сурч, амьсгалаа дадлагажуулж, эмчилгээний дараа биеийн дохиог сайн ажиглах. Энэ гурвыг л анхаарвал эмчилгээгээ хамаагүй итгэлтэйгээр дуусгаж чадна. Дэлгэрэнгүй хуваарь, анхаарах зүйлийг эмчилгээ хийж буй туяаны онкологийн багтайгаа урьдчилан нягт тодруулъя.

Энэ нийтлэл нь ерөнхий эмнэлгийн мэдээллийг ойлгомжтой хүргэх зорилготой бөгөөд хувь хүний оношилгоо, эмчилгээг орлохгүй. Тодорхой шийдвэрийг заавал өөрийн эмчтэй зөвлөлдөнө үү.