Борооны шөнө цонхоо бага зэрэг онгойлгож, дусал бороо унах чимээг сонсон унтмаар санагдах нь зүгээр нэг сэтгэгдэл биш. Эмчилгээ хийлгэж буй олон хүний хувьд энэ нь ядарсан бие, сэтгэл өөрийгөө тайвшруулах гэсэн чимээгүй дохио байж болно. Эмчилгээний хугацаанд шинжилгээний хариу, ирээдүйн талаарх бодол толгойд эргэлдэж тайвширахад хэцүү болдог бөгөөд яг тэр үед танил, зөөлөн мэдрэхүйн өдөөлт гэнэтийн тайтгарал болдог.
Үүнд биеийн физиологийн шалтгаан бий. Биеийн автономит мэдрэлийн систем (autonomic nervous system) нь хурцадмал байдлыг хариуцдаг симпатик, амралт сэргэлтийг хариуцдаг парасимпатик гэсэн хоёр салбартай. Бороо шиг огцом өөрчлөгддөггүй, тогтмол чимээ нь тархинд 'гэнэтийн аюул' байхгүй гэсэн дохио өгч, амьсгал болон зүрхний цохилтыг амралтын тал руу аажим удаашруулахад тусладаг. Бороо, давалгаа, эсвэл цагаан чимээ (white noise) гэж нэрлэгддэг тогтмол чимээг сэтгэлийг тайвшруулахад ашигладгийн учир нь ч мөн энэ.
Үнэр ч мөн адил. Борооны дараах шороон үнэр (petrichor) буюу танил анхилуун үнэр нь сэтгэл хөдлөл, дурсамжийг хариуцдаг тархины хэсэгтэй шууд холбогддог тул үгээр илэрхийлэхэд бэрх тайтгарлыг авчирдаг. Аль ч мэдрэхүйгээр 'яг одоо энэ мөчид' нэг зүйлд анхаарлаа тайван тавибал санаа зовнил дараалан үргэлжлэх (rumination) эргэлт түр сулардаг. Ийнхүү мэдрэхүйдээ анхаарлаа бэхлэхийг ихэвчлэн 'grounding' гэж нэрлэдэг.
Тансаг бэлтгэл хэрэггүй. Унтахын өмнө ойролцоо цагт гэрлээ бууруулж, дуртай нэг чимээ (бороо, зөөлөн хөгжим) эсвэл үнэрийг дэргэдээ тавьж, амьсгалаа удаан гаргах жижигхэн зан үйл хангалттай. Хамгийн чухал нь 'төгс унтах' бус, харин биедээ одоо амарч болно гэсэн дохиог зөөлхөн өгөх явдал. Бүтэхгүй шөнө байсан ч зүгээр.
Гэхдээ мэдрэхүйн тайтгарал бол зөвхөн өөрийгөө халамжлах туслах хэрэгсэл. Хэрэв өвдөлтийн улмаас байнга сэрдэг, эсвэл нойргүйдэл, түгшүүр, сэтгэл гутрал хэд хоног үргэлжилж өдрийн амьдралыг хүндрүүлж байвал тэвчихээс илүү эмчдээ хэлэх нь дээр. Тусалдаг арга, эм байдаг бөгөөд шалтгааныг хамтдаа судалж болно. Цонх онгорхой унтах бол хэт хүйтэрч болзошгүйг мөн анхаараарай.
Энэ нийтлэл нь ерөнхий мэдээлэл бөгөөд хувь хүний эмчилгээг орлохгүй. Шинж тэмдэг, эмчилгээний талаарх шийдвэрийг заавал өөрийн эмчтэйгээ зөвлөлдөнө үү.