Хорт хавдрын онош тавигдсаны дараа онлайн бүлгэм эсвэл эмнэлгийн хүлээлгийн танхимд бусад өвчтөний түүхийг уншаад, өөрөөс эрт илэрсэн буюу эдгэрэх магадлал нь илүү сайн гэгддэг хүнийг өөрийн эрхгүй атаархах, бүр уурлах мэдрэмж төрөх нь элбэг. Хэсэг хугацааны дараа олон хүн өөрийгөө "Бусдын зовлон дээр ингэж бодох минь ямар муухай хүн бэ" гэж буруутгадаг. Хамгийн түрүүнд хэлэх зүйл бол энэ мэдрэмж таныг сул дорой эсвэл муу хүн болохыг огтхон ч илэрхийлдэггүй.
Сэтгэл судлалд үүнийг "нийгмийн харьцуулалт (social comparison)" гэж нэрлэдэг. Хүн урьдчилан таамаглахад бэрх тодорхойгүй байдалд орвол "би одоо хаана байна вэ" гэдгээ мэдэхийн тулд өөрийгөө бусадтай зүй ёсоор харьцуулдаг. Хорт хавдар шиг үр дүнг нь урьдчилан мэдэхэд хэцүү өвчний хувьд энэ харьцуулалт улам олон, улам хүчтэй болдог. Өөрөөсөө илүү сайн байгаа мэт хүнтэй харьцуулах "дээш харьцуулалт (upward comparison)" нь заримдаа найдвар, мэдээлэл өгдөг ч, мөн харьцангуй хохирсон мэдрэмж, атаархлыг үлдээдэг.
Аюул заналхийлж байх үед мэдрэг байдал, уур хүрч ихсэх нь бие махбод, сэтгэлийн зүй ёсны хариу үйлдэл юм. Амь нас эрсдэлд орсон мэт үед мэдрэлийн систем сэрэмжтэй хэвээр байж, бага зэргийн өдөөлтөд ч хүчтэй ганхаж болно. Тиймээс ердийн үед тоохгүй өнгөрөх түүхэнд уур тань хязгаартаа хүрч байгаа нь та ямар нэг гажигтай учраас биш, харин таны үүрч буй ачаа хэр хүнд байгааг илтгэдэг.
Хүнийг хамгийн их ядраадаг зүйл нь атаархал өөрөө биш, харин түүний араас дагалдах өөрийгөө буруутгах явдал байдаг. "Ингэж мэдэрч буй би зальтай, хэрцгий хүн" гэсэн хоёрдогч мэдрэмж нэмэгдэхэд зовлон хоёр дахин болдог. Энд "өөртөө энэрэнгүй хандах (self-compassion)" тус болдог. Хэцүү байгаа найздаа хандах шигээ өөртөө "ийм байх нь зүйн хэрэг" гэж хэлэх хандлага юм. Мөн "би одоо атаархаж, уурлаж байна" гэж мэдрэмждээ нэр өгч (labeling) анзаарах нь мэдрэмжид автах эрчийг зөөлрүүлдэг.
Өдөр тутамд дараах арга тус болно. Харьцуулалтыг өдөөх өдөөлт, тухайлбал бусдын явц эцэс төгсгөлгүй нэмэгддэг бүлгэмд хэт удаан байхаас түр зайлсхийж, зай барьж үзээрэй. Анхаарлаа бусад руу биш, "өнөөдрийн миний бие, миний эмчилгээ" рүү хандуулаарай. Төрж буй мэдрэмжээ богинохон ч болов бичиж тэмдэглэх, эсвэл итгэдэг гэр бүл, найздаа байгаагаар нь ярих нь сэтгэлийн дарамтыг бууруулна.
Гэвч мэдрэг байдал, уур, нойргүйдэл, тамираа алдах байдал хоёр долоо хоногоос удаан үргэлжлэх, өдөр тутмын амьдралд тодорхой саад учруулах, ялангуяа "үгүй болчихвол дээр байсан ч гэмээр" гэсэн бодол төрж байвал ганцаараа тэвчилгүй мэргэжилтний тусламж авахыг зөвлөж байна. Олон хорт хавдрын эмнэлэгт сэтгэлзүйн онкологи (psycho-oncology) зөвлөгөө эсвэл сэтгэцийн эрүүл мэндийн тусламжтай холбох боломж байдаг бөгөөд ийм тусламж авах нь сул дорой байдал биш, харин эмчилгээний нэг хэсэг юм.
Энэ нийтлэл нь зөвхөн ерөнхий мэдээлэл өгөх зорилготой бөгөөд таны нөхцөл байдалд тохирсон онош, эмчилгээг орлож чадахгүй. Сэтгэлийн бэрхшээл эсвэл биеийн шинж тэмдэг үргэлжилвэл заавал эмчлэгч эмч эсвэл сэтгэцийн эрүүл мэндийн мэргэжилтэнтэй зөвлөлдөнө үү.