Хорт хавдартай хүнийг асрахад аль ч сонголт зөв санагдахгүй мөч байнга тохиолддог. Эмнэлэгт хэвтүүлэх үү, гэртээ асрах уу; идэвхтэй эмчилгээ үү, тайвшруулах асрамж (palliative care) уу; үнэнийг бүрэн хэлэх үү, зөөлрүүлэх үү гэх мэт сонголтын өмнө "юу ч хийсэн хэн нэгэн гомдох, буруутгах юм шиг" санагддаг. Асрах ухааны судалгаанд бүх сонголт өртөгтэй байх энэ мэдрэмжийг "ёс суртахууны шаналал (moral distress)" гэж нэрлэдэг. Энэ нь зөв бурууг сонгож байгаа учраас бус, харин сайн зүйлсийн хооронд буюу хүнд зүйлсийн хооронд сонголт хийж байгаа учраас өвддөг.
Ийм үед оюун ухаан өөрийгөө хамгаалахын тулд "өөрийгөө зөвтгөх (self-justification)" аргыг барьдаг. Энэ үгийг ихэвчлэн шүүмжлэлийн утгаар хэлдэг ч, хүнд шийдвэрээ зөвтгөх нь тэвчихийн аргагүй түгшүүр, гэм буруугийн мэдрэмжээс биднийг хамгаалдаг байгалийн хамгаалалтын механизм юм. Аль хэдийн гаргасан шийдвэртэйгээ эвлэрэхийг оролдох нь сул дорой байдал биш, харин асрах хүчээ хадгалах оюун санааны ажиллагаа юм. Тиймээс "би байнга шалтаг тоочиж байна" гэж өөрийгөө буруутгаж, дээр нь ачаа нэмэх хэрэггүй.
Олон асрагч онлайн өвчтөний бүлгэмд эсвэл танилдаа сэтгэлээ уудалдаг. Ярьж гаргах нь үнэхээр тус болдог. Гэвч сэтгэлийн гүнд "чиний сонголт зөв байсан" гэж хэлүүлэхийг хүлээж, тэр хүлээлт биелэхгүй бол улам ганцаардмал санагдаж болно. Танихгүй хүмүүсийн урам зориг, зөвлөгөө чин сэтгэлээсээ байсан ч таны нөхцөл байдлын нарийн ширийнийг мэдэхгүй тул эцсийн шийдвэр, хариуцлага дахин таны мөр дээр буцаж ирдэг. Тайтгарал шийдвэрийг орлож чадахгүйг урьдчилан мэдвэл ирэх хариу үйлдэлд бага ганхах болно.
Тус болох нэг арга бол "шийдвэр"-ийг "үр дүн"-гээс салгаж харах явдал. Тухайн үедээ байсан мэдээллээрээ чадах чинээгээрээ сонгосон бол үр дүн хүлээлтээс өөр гарлаа ч сонголт чинь буруу байсан гэсэн үг биш. Бас нэг арга бол зөвшөөрөл бус тодорхой тусламж хайх явдал: "энэ шинж тэмдэг гарвал хэнд залгах вэ?" гэсэн асуулт "би зөв хийсэн үү?" гэхээс шийдэлд илүү ойр байдаг. Мөн өвчтөндөө хандахтайгаа адил өөртөө зөөлөн хандаж үзээрэй. "Тэвчээртэй бай" гэдэг үг хүнд санагдах өдөр, зүгээр л өнөөдөр дэргэд нь байсан гэдэг л хангалттай.
Гэхдээ гэм буруугийн мэдрэмж нойрыг тань хулжаах, сэтгэл гутрал, ядаргаа, хоолны дуршил буурах, нулимс зэрэг нь хоёр долоо хоногоос удаан үргэлжлэх, эсвэл "би байхгүй байсан нь дээр" гэсэн бодол төрвөл эдгээр нь ердийн ядаргааг давсан дохио байж болно. Ийм үед сэтгэцийн эрүүл мэндийн эмч, орон нутгийн сэтгэцийн эрүүл мэндийн төв, эсвэл эмнэлгийн тайвшруулах эмчилгээний багийн зөвлөгөө авах нь зүйтэй.
Энэ нийтлэл нь зөвхөн ерөнхий мэдээлэл өгөх зорилготой бөгөөд хувь хүний эмчилгээ, зөвлөгөөг орлохгүй. Бие болон сэтгэлийн талаарх тодорхой шийдвэр, эмчилгээг заавал өөрийн эмнэлгийн багтай зөвлөлдөж шийдээрэй.